VĂN HÓA BÌNH AN

Chào các bạn,

Khi nói về tư duy tích cực ta luôn luôn nghe cụm từ “bình an trong tâm hồn”, tức là bình an trong tâm mình. Bình an trong tâm hồn để đi qua cuộc đời một cách sống động là đích điểm tối hậu của tư duy tích cực.

Và tư duy tích cực luôn luôn khởi đầu với tâm ta. Tâm của chính ta là nơi toàn năng lượng của tư duy tích cực tập trung vào.

Nhưng ta sống trong xã hội với nhiều người khác. Tư duy tích cực của ta sẽ thể hiện hàng ngày qua cách sống của ta với người chung quanh. Và cách sống của ta với người chung quanh thường là bằng chứng rõ ràng nhất về trình độ tư duy tích cực của ta. Đây là một điểm quan trọng trong tiến trình huấn luyện tư duy tích cực, vì thông thường nếu ta chỉ ở một mình không gặp ai, thì có thể rất khó cho ta biết mình tư duy tích cực đã đến đâu. Ta có thể tưởng là ta đã đạt được mức thượng thừa (vì lúc nào cũng thấy bình an tĩnh lặng), cho đến khi ra ngoài, đụng chuyện với người khác, thì ta hành động rất ấu trĩ. Lúc đó ta mới thấy rất rõ là mình vẫn còn ớ mức nhập môn, và công phu của mình chưa đến đâu cả.

Mình có quen vài người thầy như thế. Một vị thầy dạy Yoga vẫn xem chính anh là người đã tĩnh lặng, vì anh dạy học trò môn này. Tuy nhiên, rất nhiều khi ra ngoài, gặp người phê phán, thái độ anh bất mãn cay cú thấy rõ. Và có một lần nói chuyện, chính anh ta cũng xác nhận với mình là anh cay cú khi bị phê phán (tức là cũng rất tốt; ít ra là anh ấy thấy vấn đề). Một vị sư mình biết và rất khâm phục về kiến thức kinh kệ của thầy, nhưng nếu ngồi nói chuyện một tí là thầy sẽ đi vào các khẩu hiệu và lời nói chống cộng cực đoan, dù là đang nói đến Bát Nhã Tâm Kinh, chẳng tí nào liên hệ đến chính trị, và thầy chẳng biết thầy luôn luôn tự lái đi trật đường rầy như thế.

Điểm quan trọng chúng ta muốn nói ở đây là ngồi một mình thì khó biết là ta thực sự tĩnh lặng hay xao động, cho đến khi ta ra ngoài và đụng chuyện với người khác.

Tâm tĩnh lặng, khi ở trong tâm là tâm, khi đi ra ngoài xã hội là “văn hóa an bình”. “Tâm tĩnh lặng” sẽ ứng xử với mọi người với “văn hóa an bình.”

Mỗi người chúng ta thử nhìn quanh ta một vòng, rồi nhìn xa hơn tí nữa, nhìn quanh thế giới một vòng. Không phải là chung quanh ta đánh nhau, áp bức nhau, chia rẽ nhau, thù hận nhau, ghen ghét nhau, chiến tranh với nhau đầy tràn hay sao? Những thứ này từ đâu tới, không phải chúng đến từ tâm con người hay sao?

Thế thì làm thế nào để thành phố của ta, làng xã của ta, đất nước của ta, nhân loại của ta bớt ghen ghét, thù hận và chiến tranh? Không phải câu trả lời là phải làm cho trái tim của ta hiền dịu và an bình sao? Không phải là mang an bình từ trong tâm ta ra thành văn hóa an bình trong xã hội hay sao?

Văn hóa an bình là văn hóa không có ghen ghét, thù hận, và chia rẽ trong đó.

Văn hóa an bình không có nghĩa là lúc nào cũng giả vờ ngọt như đường phèn vì “khẩu Phật tâm xà” hay vì mình hoàn toàn không có xương sống. Đọc các truyện Thiền về các Thiền sư, ta thấy các vị thường la lối chưởi mắng học trò, đôi khi còn cho vài cái tát hay vài gậy… xem ra rất bạo động… nhưng vẫn là văn hóa an bình, vì trong tất cả các hành động ồn ào đó không có ghen ghét, thù hận, và chia rẽ, ngược lại chúng là tình yêu, là giáo huấn, là tĩnh lặng.

Tâm làm chủ.

Một người , vì lý do nào đó, nói điều gì đó không tốt cho ta. Ta có sân hận lên không? Sân là một trong ba độc, là văn hóa bạo động.

Một người nào đó buôn bán cạnh tranh làm ta mất khách, ta có nổi sân lên không? Nếu có, là văn hóa bạo động. Đó là tham và sân, hai trong ba độc.

Trong một nhóm—trường học, gia đình, khu phố, chính phủ, hay diễn đàn—ta có vì bất kì lý do nào đó mà kết bè kết đảng và chẻ nhóm đó ra thành hai ba mảnh không. Đó là văn hóa bạo động, và là nguyên do số một gây ra chiến tranh trên thế giới, cũng là nguyên do số một làm cho Việt Nam chậm tiến. Đây là si trong ba độc.

Dù người nói xấu về ta đúng hay sai, cố tình hay vô ý, ta không cay cú và sân hận. Đó là không sân. Và đó là văn hóa an bình. Làm gì thì tính sau. Đôi khi phải làm gì đó để mai mốt họ không làm thế với mọi người, để cho làng xóm có bình an hơn, nhưng có làm gì thì cũng làm với tâm tĩnh lặng, không sân hận.

Người cạnh tranh làm ta mất khách, nhưng ta không sân hận thù oán. Đó là không tham. Và đó là văn hóa an bình. Làm gì thì tính sau. Thường thì phải nghĩ ra chiêu thức mới, chiếm thị trường trở lại, để còn lo công ăn việc làm cho nhân viên. Nhưng làm với tâm tĩnh lặng an bình.

Mọi người thích kết bè kết đảng, và ai nấy đều có lý do “đúng” của riêng họ để làm thế. Ta có thể vượt lên trên các cái “đúng” bè đảng đó, vượt lên trên thói quen cố hữu của người Việt là kết bè kết đảng để đì nhau, tìm mọi cách để mọi người có thể làm việc chung hay không? Đó là không si. Và đó là văn hóa an bình.

Các bạn,

Các bậc thánh nhân—Phật Thích Ca, Chúa Giêsu, Tiên Tri Mohammad—tốn thời giờ giáo huấn mọi người là để mang an bình lại cho toàn thế giới, chẳng phải cho riêng ai. Nhưng các ngài luôn chỉ chú tâm vào quả tim của một người mà thôi—quả tim của chính bạn. Các ngài thường chẳng nói gì về thế giới và các vấn đề xã hội cả. Tất cả quan tâm đều tập trung vào một trái tim của bạn. Vì các thánh nhân đều biết một điều rất căn bản: Chiến tranh thế giới, hay hòa bình thế giới, chẳng đến từ đâu khác hơn là quả tim của mỗi người.

Các bạn đừng nên tiếp tục nghĩ rằng các cuộc chiến trên đường phố của thành phố của bạn chẳng liên hệ gì đến con tim bạn cả, và con tim bạn chẳng liên hệ gì đến việc mang lại an bình cho thành phố hay đất nước của bạn cả. Nếu bạn đã từng nghĩ là bạn chẳng liên hệ gì, thì hãy ngưng cách suy nghĩ lầm lạc đó.

Văn hóa của một thành phố, của một quốc gia, không thể tự nó mà có. Nếu mang tất cả người dân của một thành phố ra khỏi thành phố đó, thì thành phố đó không còn văn hóa gì hết. Văn hóa đến từ tư duy, thái độ và tác phong của mỗi người. Mỗi chúng ta có trách nhiệm liên đới về thành phố của ta, đất nước của ta, thế giới của ta.

Chúc các bạn một ngày vui.

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: